تبلیغات
شخصیت های شهرستان لامرد به ویژه علما و سادات - یادی از استاد
سه شنبه 1394/03/5  14:00

  علامه استاد محمدباقر محمودی از خطه فارس و از روستای علامرودشت از توابع لامرد است كه به سال ۱۳۴۱ق / ۱۳۰۲ش در خاندانی اهل علم و دانش دوست متولد شد. به همین دلیل از نوجوانی عشق تحصیل علوم دینی در سر داشت. زمانی مصمم به تحصیل در نجف شد و به دلیل مشكلات مالی با پای پیاده قصد راه كرد تا خود را به بوشهر رسانده از طریق دریا به آبادان برود و سپس عازم كربلا و آنگاه نجف شود و چنین كرد. وی خود شرح داستان عزیمتش را به نجف در چندین صفحه نوشته و با شرح دشواری های راه و این كه پیاده و روستا به روستا را طی كرده تا به بندر بوشهر رسیده عشق و علاقه وافر خود را برای تحصیل در سنین نوجوانی نشان داده است. این خاطرات به عنوان زندگی خودنوشت وی در پایان كتاب «عشق و ایثار» كه كارنامه علمی ایشان است، درج شده است. مرحوم استاد با رسیدن به نجف مشغول تحصیل شده و سال های متمادی در محضر بزرگانی چون آیات: حكیم، اصطهباناتی، شاهرودی و شیخ حسین حلی و... مشغول علم آموزی شده است. اما استاد محمودی به رغم آنكه دروس حوزوی را نزد اساتید برجسته نجف خواند، حرفه اصلی خویش را پژوهش در متون كهن حدیثی و تاریخی قرار داد.
    
    این امر از آن روی بود كه بخش مهمی از سال های جوانی خویش را در نجف در محضر اساتید بزرگی چون علامه شیخ آقابزرگ طهرانی و علامه امینی سپری كرد. به همین دلیل حوزه پژوهش این بزرگمرد دانشی، تحقیق در متون تاریخی و حدیثی در قالبی بسیار شایسته، همراه با حواشی ممتع و فهارس دقیق و درست در جهت تقویت فرهنگ علمی شیعه بود. همان هدفی كه آن بزرگواران داشتند. حاصل ده ها سال تلاش علمی ایشان، انتشار ده ها عنوان كتاب و طبعاً میراث عظیمی است كه امروز و فردا می تواند دستمایه محققان و نویسندگان و علاقه مندان به فرهنگ اسلامی باشد. استاد محمودی در عرصه تحقیق متون و تألیف، هر دو فعال بود و آثار گرانبهایی را برای جامعه علمی ما به یادگار گذاشت. در اینجا ابتدا از چند ویژگی كلی آثار ایشان یاد كرده و سپس شرحی از برخی از مؤلفات آن بزرگوار به دست می دهیم.
    • ویژگی كارهای استاد
    ۱- انتخاب بهترین ها. استاد برای تحقیق متون، بهترین ها و سودمندترین آنها را برمی گزید. بسیار كسانند كه عمری را برای تصحیح متون بی ثمر تلف می كنند اما آنچه استاد انتخاب كرد و عمرش را بر سر آنها گذاشت، آثاری سودمند بود كه انتشار آنها می توانست ارزش افزوده ای برای دانش و فرهنگ جامعه داشته باشد و چراغی فراروی علاقه مندان به علم و فضیلت باشد.
    ۲- روش تحقیق استاد محمودی چنان بود كه افزون بر تصحیح متن، با تتبع فراوان در متون، دست به تعلیقات گسترده و حواشی طولانی می زد و چندان می كوشید و می نوشت كه غالب اوقات تعلیقات ایشان در حكم یك كتاب مستقل بود. به طوری كه بسیاری از محققان بیش از آن كه از متن كتاب هایی كه ایشان تصحیح می كرد استفاده كنند، از تعلیقات ایشان بهره می بردند. بسیاری از این تعلیقات در قالب یك نقد عالمانه از سخنی بود كه در متن آمده بود. برخی از این نقدها چندان مفصل و راهگشا بود كه خود در حكم یك مقاله مستقل بود.
    ۳- یك نكته مهم درباره كارهای ایشان گزینش درست بود. روزگاری كه هنوز هیچ كدام از مجلدات انساب الاشراف جز سیره نبوی چاپ نشده بود، ایشان با تلاشی شایسته بخش های مربوط به امیرمومنان علیه السلام و خاندان طالبیان را در بیروت به چاپ رساند و افق تازه ای در تحقیقات مربوط به تاریخ اسلام گشود.
    ۴- استاد محمودی فرزند مكتب تشیع و دست پرورده عالمان شیعه بزرگ نجف بود. بنابراین افزون به آنكه به متون كهن عشق می ورزید، این عشق علمی خود را در قالب عشق به اهل بیت(ع) ریخته بود. به همین دلیل، هرآنچه در دست گرفت و عمرش را صرف آن كرد، متون و كارهایی بود كه به نوعی با اهل بیت(ع) به خصوص مربوط به امیرمومنان علیه الصلاه والسلام بود. این قاعده هم درباره تالیفات ایشان و هم تحقیقات آن بزرگوار صادق بود. چنان كه تأملی در فهرست كارهای ایشان، این نكته را به خوبی نشان می دهد. برخی از تحقیقات و تالیفات استاد به شرح ذیل اند كه در اینجا به معرفی نمونه هایی از آثار ایشان می پردازیم:
    نهج السعاده فی مستدرك نهج البلاغه: این اثر از زبده ترین كارهای علمی مرحوم استاد محمودی است كه قریب سه دهه پیش در بیروت چاپ شد و در سال ها با بازسازی كاملی كه از طرف ایشان بر روی آن صورت گرفت، ضمن چهارده مجلد توسط وزارت ارشاد اسلامی منتشر شد. هدف از نگارش این اثر تكمیل نهج البلاغه و استدراك بر آن بود.
    ترجمه الامام علی بن ابی طالب من تاریخ دمشق: زمانی كه استاد دست به تصحیح و چاپ این بخش از تاریخ دمشق ابن عساكر زد، تنها یك خلاصه ای از آن كتاب منتشر شده بود. ایشان بخش مربوط به امیرمومنان و نیز بعد از آن بخش مربوط به امام حسن و امام حسین علیهما السلام را از آن كتاب با تعلیقات و استدراكات بسیار فراوان منتشر كرد. این كار نیز در روزگار اقامت ایشان در بیروت در سال های پیش از انقلاب به انجام رسید. در سال های اخیر بخش مربوط به زندگی امام سجاد و امام باقر علیهما السلام نیز توسط ایشان تصحیح شد و به چاپ رسید.
    انساب الاشراف: دو مجلد از این كتاب كه از شرح حال ابوطالب آغاز شده و به شرح زندگانی جعفر بن ابی طالب و امیرمومنان و فرزندانش تا قرن سوم می رسد، كاری است كه استاد تصحیح آن را به عهده گرفتند.
    عبرات المصطفین: این اثر از كارهای تالیفی آن بزرگمرد درباره حادثه عاشورا است. ایشان تلاش كرده است تا حادثه عاشورا را بر اساس متون موثق و كهن بازسازی كند. ایشان علاوه بر متن آن نقل ها، طبق معمول حواشی ممتعی هم بر آن افزوده و الحق و الانصاف اثری است شگرف و دقیق كه در مقتل امام حسین علیه السلام فراهم آمده است. كار دیگر ایشان در زمینه كربلا، جمع آوری كهن ترین اشعار سروده شده در رثای امام حسین تا قرن پنجم هجری در زبان عربی است كه تحت عنوان زفرات الثقلین به چاپ رسیده است. كار علمی دیگر ایشان تصحیح سه مجلد از بحارالانوار در شرح زندگانی امیرمومنان علیه الصلاه والسلام بود. این سه مجلد یعنی مجلدات ۳۴ _ ۳۲ با تصحیح استاد و توسط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی منتشر شد. دیوان سیدالاباطح ابی طالب كه توسط ابوهفان مهزمی فراهم آمده، جزء كارهای تصحیحی مرحوم استاد محمودی است. برخی دیگر از آثار تصحیحی استاد عبارت است از:
    زین الفتی فی شرح سوره هل اتی/ احمد بن محمد بن علی عاصمی در دو مجلد.
    فرائدالسمطین/ از ابراهیم بن محمد بن مؤید جوینی. در دو مجلد
    شواهدالتنزیل/ از حاكم حسكانی در سه مجلد
    المعیار و الموازنه/ ابوجعفر اسكافی.
    مقتل الامام علی بن ابی طالب/ از ابن ابی الدنیا.
    و آثار فراوان دیگر.
    • یاد آن بزرگمرد
    برجستگی آثار ایشان هیچ گاه برای اهل تحقیق و پژوهش پنهان نبوده است. به همین دلیل یك بار كتاب نهج السعاده ایشان به عنوان كتاب سال جمهوری اسلامی معرفی شده و دوبار هم آثار دیگر ایشان توسط كتاب سال ولایت انتخاب شد. به علاوه، شماری از موسسات پژوهشی قم در سال ۱۳۸۳ بزرگداشتی برای ایشان برگزار كردند و آقازاده ایشان به نام محمدجواد كتابی با نام عشق و ایثار درباره آن بزرگمرد فراهم آورد. در این كتاب مجموعه ای از مقالات و گفتارها پیرامون شخصیت علمی ایشان درج شده است. این كتاب توسط خانه پژوهش قم به چاپ رسیده است. ایشان روز ۲۷ فروردین ماه سال جاری در سن هشتاد و سه سالگی دار فانی را وداع كرده جان به جان آفرین تسلیم نمودند. از استاد فرزندانی شایسته برجای مانده است كه در حوزه علمیه مشغول تحقیق و پژوهش بوده و از آنان آثاری ارجمند به چاپ رسیده است. اكنون به مناسبت اربعین این بزرگمرد، مراسمی از سوی مراكز پژوهشی حوزه علمیه قم در شامگاه پنجشنبه ۴ خرداد جاری (شب جمعه) در مدرسه امیرالمومنین علیه السلام در ابتدای خیابان شهدا برگزار می شود. شركت دوستداران اهل بیت(ع) در این مراسم مغتنم خواهد بود.

رسول جعفریان

منبع: پایگاه اندیشوران


نظرات()   
   
foot pain
سه شنبه 1396/06/28 05:24
I've been browsing online more than 4 hours today,
yet I never found any interesting article like yours. It is pretty worth enough for me.
In my opinion, if all web owners and bloggers made good
content as you did, the web will be a lot more useful than ever before.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر